

ایران مهد موسیقی کولی ها
شهلا ادهمی
نخستين آثار مكتوبي كه درباره موسيقي كوليها در تاريخ ثبت شده به گروهي از خنياگران ايراني به نام لُري (Luri) مربوط ميشود كه طبقهاي از نوازندگان و رقاصاني بودند كه در حدود 420 سال قبل از ميلاد مسيح به درخواست بهرام گور، پادشاه ايران از هند به اين سرزمين آمدند.
تاريخ نشان نميدهد كه آيا اين نقل مكان اجباري بود يا اين كوليها در هنگام حركت از سرزمين مادري، تصميم گرفتند ابتدا به ايران بيايند، فقط اين نكته معلوم است كه آنها بعدها از ايران به خاورميانه و از طريق تركيه به اروپا رفتند و تأثير فرهنگي عميقي بر بعضي از جوامع اروپايي گذاشتند.
ما ميدانيم كه با گسترش امپراتور عثماني، حاكمان آن زمان از كوليها به عنوان نوازندگان حرفهاي در سپاه خود استفاده كردند. كوليها در قرن پانزدهم ميلادي بتدريج در اروپا پخش شدند و در حاشيه اجتماعات به زندگي خود ادامه دادند.
برخي از خانوادههاي كولي در موسيقي مهارت داشتند و اين توانايي كمكم آنها را به افرادي كه مردم را سرگرم ميكنند، تبديل كرد. كوليها توانستند به دربارهاي امپراتوران اتريش ــ مجارستان راه يابند و آنهايي كه در موسيقي تخصصي داشتند مورد توجه نخبگان اقوامي چون ساكسونها، ولاشها، صربها، كرواتها، عثمانيها و مولداويها قرار گرفتند...